Al voor de lockdown was de sfeer op de IC Brussel grimmig en waren er te veel incidenten om slechts over incidenten te blijven praten. Meermaals hebben de betreffende Trainmanagers het management daarop aangesproken en om maatregelen gevraagd. Telkens tevergeefs.
Tijdens het vakbondsoverleg op 21 oktober 2021 met de directie NS Internationaal stelde wij ook extra maatregelen voor. De directie reageerde daarop niet positief. Daarop hebben vakbonden op 16 december 2021 tijdens het vakbondsoverleg met de directie van S&O wederom om extra maatregelen gevraagd en die ook toegezegd gekregen (Inzet van beveiligers op de trein op gelijke wijze als twee jaar geleden). Let wel, dat was dus daags voordat het kabinet de lockdown bekend maakte. Vanaf het moment dat Nederland in de lockdown ging werd de situatie op de trein nog ernstiger.
Op 18 december 2021 kondigde het kabinet aan dat vanaf 19 december 2021 Nederland in lockdown zou gaan. Het effect op de IC Brussel is iedereen bekend. Grote groepen kooptoeristen en zwartrijders kwamen de trein in, maar dat is het probleem niet. De grote reizigersaantallen maakten het beheersbaar houden van de sociale veiligheid op de trein weliswaar lastiger, maar de agressie, intimidatie en geweld, veroorzaakt door groepen jongeren die bewust de trein naar Antwerpen opzoeken om rotzooi te trappen, maakte het bijna en te vaak echt onmogelijk de trein beheersbaar te houden. Op aandringen van de vakbonden heeft NS bovenop de al genomen maatregelen nog meer extra inzet gepleegd. Maar dat bleek onvoldoende om deze relschoppers uit de trein te weren. De verhalen van agressie en verbaal en fysiek geweld jegens NS-personeel en reizigers zijn jullie bekend. Ook is bekend dat het verzuim door de extreme situatie op de trein torenhoog is en daardoor van de mensen die nog wel inzetbaar zijn een nog grotere inzet wordt gevraagd. Wij ontvangen signalen van onze leden dat velen van jullie op het tandvlees lopen. Dat vinden wij vreselijk te horen en zijn van mening dat de directie er veel meer aan moet doen om jullie weer het werkplezier en veiligheid terug te geven.
Uiteraard begrijpen wij dat NS Internationaal niets kan doen aan het feit dat het Nederlands kabinet een lockdown heeft afgekondigd, terwijl in België de winkels open zijn. Maar wel kan NS Internationaal naar de communicatie naar jullie toe, gewoon benoemen waar we het over hebben en het gedrag van deze groepen gasten ondubbelzinnig te veroordelen. En uiteraard dient NS als werkgever alles wat redelijkerwijs van NS verwacht kan worden, in het werk te stellen om haar medewerkers een veilige werkplek te bieden.
De vakbonden hebben voorgesteld bij drukte een volledige toegangscontrole in Breda naar Antwerpen en in Antwerpen richting Breda te houden. Zodat iedereen, die niks in de trein te zoeken heeft, ter plekke uit de trein wordt geweerd en wie er al inzitten eruit wordt gehaald. Zonder verdere uitleg gaat NS niet op dat voorstel van ons in.
Op de tegel plaatst de directie een tekst, waarin ze vooral aangeven wat ze allemaal wel doen om de trein weer beheersbaar te maken. Allemaal goede initiatieven. Super goed dat er naast extra inzet V&S op de perrons, er toezichthouders op de trein aanwezig waren en dat NS reizigers het advies (per mail, in de app en via de omroep) om niet naar België af te reizen.
Ook echt goed dat er extra personeel aanwezig is op de perrons (Tickets & Service, teammanagers, kantoorcollega’s en collega’s met lichte dienst) om reizigers te wijzen op alternatieven en alvast kaartcontrole uit te voeren. Maar waarom durft NS niet het beestje bij de naam te noemen? Vakbonden hebben twee dagen met NS overleg gevoerd over de tekst op de tegel. Wij vroegen aan NS Internationaal de agressie, intimidatie en het geweld expliciet te benoemen, en dit onacceptabele gedrag van deze jongeren ondubbelzinnig te veroordelen.
Woensdag liet NS nog weten dat er hun veel aan gelegen was om tot een gezamenlijke communicatie te komen, maar vrijdag kregen we een definitieve tekst gepresenteerd, die wat ons betreft geen recht doet aan hetgeen de medewerkers op en rondom de IC Brussel dagelijks meemaken. Dus kennelijk was NS Internationaal niet echt veel aangelegen om tot een gezamenlijke communicatie te komen. Ze namen zelfs niet de moeite om aan de vakbonden kenbaar te maken dat ze zich niet in onze voorwaarden om tot een gezamenlijke communicatie te komen konden vinden en daarom hadden besloten, vast te houden aan hun laatste versie.
Het Nederlands kabinet heeft de lockdown versoepeld. O.a. gaan de scholen weer open en de winkels mogen weer tot 17:00 uur open. Hierdoor zal ongetwijfeld het aantal reizigers op de IC Brussel afnemen. Maar zoals hierboven al staat, zijn de drukke treinen niet het probleem. De medewerkers op de trein en aan wal hebben ernstige last van de agressieve raddraaiers. Nu de horeca in Nederland nog dicht blijft, is het nog niet duidelijk of die relschoppers nog wel of niet met de IC Brussel naar Antwerpen en weer terug willen. Daarop roepen wij de NS directie op, nog niet af te schalen maar af te wachten wat de effecten van de Nederlandse versoepelingen en het weer open gaan van de scholen voor de sociale veiligheid op de trein betekent.